Een tekort aan vitamine D komt veel voor en kan belangrijke gevolgen hebben voor de gezondheid. Ondanks toenemende aandacht wordt de impact ervan nog vaak onderschat. Vitamine D is namelijk meer dan een klassieke vitamine: het functioneert in het lichaam als een hormoon en speelt een rol in tal van biologische processen.
Zonlicht bestaat uit UVA? en UVB?stralen die de atmosfeer bereiken. Vooral de UVB-stralen zijn biologisch actief en essentieel voor de aanmaak van vitamine D in de huid.
In de huid bevinden zich naast huidcellen ook melanocyten. Deze cellen absorberen UVB licht en produceren melanine, het pigment dat de huid beschermt tegen overmatige zonblootstelling en zorgt voor verkleuring van de huid. Wanneer UVB-straling door de huid wordt opgevangen, wordt pre-vitamine D3 omgezet in vitamine D3.
De vitamine D die in de huid wordt aangemaakt, is nog niet biologisch actief. In de lever wordt deze eerst omgezet in 25-hydroxyvitamine D. Dit is de vorm die bij bloedonderzoek wordt gemeten om een eventuele vitamine?D?status te beoordelen.
Vervolgens wordt deze stof in de nieren, maar ook in botweefsel en bepaalde immuuncellen, omgezet in 1,25-dihydroxyvitamine D. Dit is de actieve vorm van vitamine D, die daadwerkelijk effect heeft in het lichaam.
Vitamine D is daarmee een zonlicht-afhankelijk hormoon, sterk verbonden met leefstijl en omgevingsfactoren.
Dagelijkse blootstelling aan zonlicht blijft de meest natuurlijke manier om vitamine D aan te maken. Afhankelijk van huidtype en seizoen is het zinvol om dagelijks ongeveer twintig tot dertig minuten buiten te zijn tussen 10.00 en 16.00 uur, met onbedekte huid van gezicht, armen en benen.
Bij een donkere huid is doorgaans iets meer blootstelling nodig om dezelfde hoeveelheid vitamine D aan te maken. In de wintermaanden staat de zon in onze regio te laag om voldoende UVB?straling door te laten; daardoor daalt de vitamine?D?spiegel vaak in deze periode.
Observationele studies laten zien dat een tekort aan vitamine D geassocieerd kan zijn met diverse gezondheidsproblemen, waaronder:
neurodegeneratieve aandoeningen diabetes type 2 bepaalde vormen van kanker hart? en vaatziekten
Daarnaast wordt een vitamine?D?tekort in verband gebracht met chronische ontstekingen, versnelde celveroudering en verminderde mitochondriale functie. Het is belangrijk om te benadrukken dat dit verbanden betreft en geen directe oorzaak?gevolgrelaties.
Om vast te stellen of er sprake is van een tekort, is een bloedbepaling noodzakelijk. Bij een vastgesteld tekort is aanvulling zinvol.
Bepaalde groepen hebben een verhoogd risico op een lage vitamine?D?status:
baby’s en jonge kinderen zwangere vrouwen mensen met een donkere of bedekkende huid ouderen
Voor deze groepen kan een lage tot matige suppletie aangewezen zijn. Voor gezonde volwassenen zonder tekort is er geen overtuigend bewijs dat extra suppletie aanvullende gezondheidswinst oplevert.
Wie in de winter nauwelijks buiten komt, kan overwegen om 1000–1500 IE per dag te gebruiken. Vitamine D voorkomt geen verkoudheden, maar kan wel een ondersteunende rol spelen in de regulatie van het immuunsysteem.
Via voeding alleen is het lastig om voldoende vitamine D binnen te krijgen. Vette vis bevat relatief veel vitamine D, maar zou meerdere keren per week gegeten moeten worden om aan de aanbevolen hoeveelheid te komen.
Daarom gebeurt suppletie doorgaans via vitamine-D preparaten. Hoewel vitamine D vetoplosbaar is, komt overdosering zelden voor. Dit is vrijwel uitsluitend beschreven bij langdurig gebruik van zeer hoge doseringen.
Binnen de Rodrigus Methodiek wordt vitamine D niet los bekeken, maar als onderdeel van een bredere leefstijlbenadering waarin zonlicht, beweging, voeding, stressregulatie en slaap elkaar versterken. Gezondheid is geen optelsom van losse factoren, maar het resultaat van een samenhangend systeem.
Meer lezen over leefstijl, hormonen en gezondheid?
Ontdek het boek: De gezonde strategie. Pak de regie over je voeding, slaap en beweging en leer hoe je met inzicht en eenvoud regie neemt over je gezondheid.
Publicatie: 13/03/2026Terug naar nieuwsoverzicht
